“Maman est partie…❤️❤️❤️❤️❤️❤️”

Zo kondigde Thomas Dutronc het aan op Instagram. Ook al was Françoise Hardy al een hele tijd ziek, het komt toch behoorlijk binnen…

Ik leerde haar muziek kennen toen ik nog heel jong was. Mijn moeder had platen van haar en nam cassettes op waarvan we de nummers meezongen op weg naar onze vakanties in het zuiden. Zo kenden we vooral klassiekers als ‘Tous les garçons et les filles’, ‘La maison où j’ai grandi’ en ‘Mon amie la rose’ uit het hoofd. Daarna dook ik steeds meer in het hele œuvre van het Franse 60’s icoon en ontdekte ik parel na parel…

Na haar glorieperiode in de jaren ’60, waarbij ze naar het einde toe ook haar lange, maar turbulente relatie met Jacques Dutronc begon, nam ze wat gas terug in de jaren ’70 en bleef ze vooral bij haar jonge zoon Thomas, ondertussen ook al jaren een bekende zanger en muzikant. Het succes van haar platen ging wat op en af, maar ze is een van de enige artiesten die telkens weer nieuwe generaties fans aan zich kon binden. Haar muziek en haar imago werden tijdloos. Zeker vanaf het begin van deze eeuw werd duidelijk hoe ze op handen wordt gedragen door publiek en collega’s.

Françoise Hardy & Jacques Dutronc

Voor Françoise kwam de melodie altijd op de eerste plaats. Dat heeft ze heel vaak benadrukt in interviews. Ze ondervond dat de tekst altijd automatisch volgde nadat de melodie was geschreven, nooit andersom. Voor mij komt de melodie ook altijd op de eerste plaats. Niet dat ik niet kan gepakt worden door een mooie tekst, de sfeer, het stemgeluid e.d., maar ik val ook meestal voor een mooie melodie.

Françoise Hardy werd in de loop der jaren mijn favoriete artiest naar wie ik het vaakst luister. Ik heb een speciale playlist met al haar nummers die ik graag hoor, min of meer in volgorde. Zo werd ‘Voilà’ mijn topper. Het nummer klinkt misschien een beetje als een echt festivallied uit de jaren ’60 en daardoor een beetje atypisch voor haar, minder subtiel dan gewoonlijk, maar ik vind het heel pakkend. De tekst sluit ook perfect aan bij de melancholie van het nummer. Bij ons is het minder bekend, maar in Frankijk was het in de zomer van 1967 een zeer grote hit. Later samplede Robbie Williams het pianostukje van ‘Voilà’ op zijn hit ‘You know me’. Ze ziet er trouwens ook fantastisch uit in de clip.

Françoise Hardy - Voilà

Vervolgens is er voor mij ‘La maison où j’ai grandi’, een van haar grootste en bij ons ook bekendste hits. Ze nam in 1966 deel aan het festival van San Remo, waar ze met ‘Parlami di te’ in de finale raakte. Ze zag echter hoe de grote ster Adriano Celentano heel verrassend werd uitgeschakeld met ‘Il ragazzo della via Gluck’, dat daarna een monsterhit zou worden in Italië. Françoise was er meteen dol op en besloot er een Franse versie van te maken.

Vervolgens kies ik voor ‘Message personnel’ uit 1973 dat ze met Michel Berger schreef. Michel werkte daarvoor vooral samen met Véronique Sanson en stond zelf nog aan de rand van de grote doorbraak als zanger. Sanson verliet Berger, met wie ze een relatie had, nadat ze, na het megasucces van haar debuutalbum en de opnames van de opvolger, voor de charmes van Stephen Stills was gevallen. Naar verluidt zei ze tegen Berger dat ze sigaretten ging kopen, maar ze stapte halsoverkop het vliegtuig op naar Amerika. In Frankrijk was dat een heel schandaal toen en Serge Gainsbourg verwerkte het in ‘Nicotine’ dat hij voor Jane Birkin schreef. Hij draaide dan wel de rollen om en hij liet de man sigaretten gaan kopen en vertrekken. Françoise Hardy hield heel erg van de muziek van Berger en Sanson, maar was te timide om Berger te vragen met haar te werken. Hoewel Berger zelf ook verlegen was, kwam het er toch van. Hij schreef ‘Message personnel’ voor haar, maar vroeg Françoise om zelf een persoonlijke tekst te maken voor het begin van het nummer. Het werd een heel grote hit voor haar en het is ondertussen ook een van haar grootste klassiekers. Omdat ik de naam ook heel toepasselijk vond, noemde ik mijn site ernaar.

Dan zijn er ook het heel mooie ‘Mon amie la rose’, uiteraard haar grote doorbraakhit ‘Tous les garçons et les filles’, ‘All over the world’, waarmee ze sterk scoorde in Engeland, en de superhit ‘Comment te dire adieu’ waarvoor ze samenwerkte met Gainsbourg met wie ze ook altijd veel optrok. Er is ‘L’amitié’ dat haar 60’s collega Sheila veel later op tv voor haar zong en waarmee ze nog eens duidelijk maakte hoeveel Françoise altijd voor haar had betekend. Ze beschouwde haar als haar grote zus en ze was ook tot op het einde nog volop in contact met Françoise. Ook Sylvie Vartan, die ongeveer samen met Françoise was doorgebroken, was al vanaf het begin zeer close met Françoise, ondanks het feit dat de Franse pers de dames als rivalen tegen elkaar probeerde uit te spelen. Het was de tijd van het befaamde ‘Salut Les Copains’ en die artiesten, met bijv. ook nog Johnny Hallyday, hadden dezelfde interesses en waren vaak vrienden, ondanks hun concurrentie in de hitparade. Françoise werkte later ook graag samen met Etienne Daho, met wie ze heel goed bevriend werd, en ze schoot ook goed op met France Gall (later nog getrouwd met Michel Berger) en Julien Clerc, ooit nog een koppel. Voor Julien schreef ze het mooie ‘Fais-moi une place’.

Françoise Hardy, Sheila & Sylvie Vartan
Salut Les Copains

Ik vond ook de laatste platen van Françoise nog steeds goed, zeker haar samenwerkingen met superster Calogero, die haar het catchy ‘Noir sur blanc’ en het heel breekbare ‘Pourquoi vous?’ aanreikte en zich als grote fan van Françoise outte. Ook comeback-nummers als ‘Partir quand-même’ in 1988 en ‘Tant de belles choses’, dat ze in 2004 voor haar zoon schreef, schoten raak. Voor die laatste kreeg ze trouwens de zeer prestigieuze Victoire de la Musique als beste Franse zangeres, veel jaren na haar gloriedagen in de 60’s.


Ik zet hieronder graag een chronologisch overzicht met clips van mijn persoonlijke favorieten van Françoise Hardy. In de playlist op Spotify zitten nog veel meer nummers. Ik luister er heel vaak naar, voortaan wellicht met nog meer weemoed…